
- เทคโนโลยี
- กองบรรณาธิการ
ทักษะที่คนทำงานมีอยู่ในปัจจุบันกำลังหมดอายุเร็วขึ้นอย่างต่อเนื่อง เมื่อเทคโนโลยีโดยเฉพาะ AI เข้ามาเปลี่ยนโครงสร้างการทำงานทั่วโลก ทำให้เกิดภาวะ Skills Mismatch หรือทักษะไม่ตรงกับความต้องการของตลาดแรงงาน ซึ่งกลายเป็นวิกฤตที่ทั้งองค์กรและคนทำงานหลีกเลี่ยงได้ยาก คุณนกรณ์ พฤกษ์พิพัฒน์เมธ CEO และ Co-Founder ของ Conicle ผู้นำด้านแพลตฟอร์มพัฒนาทักษะ ได้เปิดมุมมองผ่านการสัมภาษณ์พิเศษถึงสาเหตุและผลกระทบของปัญหานี้ พร้อมแนะนำแพลตฟอร์ม Conicle Skills ที่ออกแบบมาเพื่ออุดรอยรั่วทางทักษะและเตรียมคนไทยให้พร้อมแข่งขันในระดับสากล
ทักษะหมดอายุไวขึ้น
คุณปูน นกรณ์ ระบุว่าหัวจักรสำคัญที่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจทั้งในระดับประเทศและองค์กรคือคน แต่ปัญหาที่รุนแรงขึ้นในขณะนี้คือทักษะและความรู้ของคนทำงานกำลังหมดอายุเร็วขึ้นกว่าที่เคย มีสถิติว่าราว 5 ปี ความรู้หรือทักษะที่คนทำงานมีเกือบครึ่งหนึ่งจะหมดอายุและนำไปใช้ต่อไม่ได้ ซึ่งหมายความว่าหากปล่อยเวลาผ่านไปเพียง 1-2 ปี ช่องว่างทักษะจะกว้างขึ้นจนคนตามไม่ทันโลก
สาเหตุหลักมาจากการเทคโนโลยีก้าวกระโดดอย่างรุนแรง ในยุค Mobile หรือ Cloud คนยังปรับตัวทันกับอาชีพใหม่ ๆ แต่เมื่อเข้าสู่ยุค AI ทุกอย่างเปลี่ยนเร็วขึ้น เพราะ AI ไม่ได้เป็นเพียงเทคโนโลยีที่ช่วยให้คนสื่อสารกันเร็วขึ้น แต่ AI เข้ามาคิดแทนคน ทำให้ความสามารถของคนปรับตามสิ่งที่โลกต้องการไม่ทัน
ผลกระทบ 3 ระดับ
ผลกระทบของ Skills Mismatch แผ่ขยายครอบคลุม 3 ระดับ เริ่มจากระดับประเทศ ความสามารถในการแข่งขันของไทยยังผูกอยู่กับอุตสาหกรรมยุคเก่า บริษัทใหญ่ที่สุดหรือบริษัทเกิดใหม่ในไทยส่วนใหญ่ไม่ใช่อุตสาหกรรมใหม่ที่เป็น New S-Curve และเมื่อเทียบกับประเทศเพื่อนบ้านอย่างเวียดนาม มาเลเซีย อินโดนีเซีย ไม่ต้องพูดถึงสิงคโปร์ ไทยเกือบรั้งท้ายในเรื่องทักษะ โดยเฉพาะ Future Skills และทักษะดิจิทัล ทำให้ขาดคนที่มีทักษะใหม่ ๆ มารองรับอุตสาหกรรมอนาคตของประเทศ
ในระดับองค์กร หลายแห่งพยายามทำ Digital Transformation มาเป็นสิบปี แต่ยังไม่ทันเสร็จก็ต้องเข้าสู่ยุค AI Transformation แล้ว และสิ่งที่องค์กรมักมองข้ามคือการลงทุนในด้าน Tool อย่างเดียว ซึ่งอาจไม่พอ องค์กรต้อง Transform คนไปพร้อมกันด้วย แม้จะประกาศว่าจะเป็น AI-First Company แต่ต้องดูว่ามีพนักงานกี่คนที่มีความเชี่ยวชาญเรื่อง AI จริง ๆ เพราะถ้ามี AI แต่คนในองค์กรไม่พร้อม การขับเคลื่อนก็อาจช้า
ส่วนระดับบุคคล การทำงานปัจจุบันยังอิงกับตำแหน่งงาน แต่โลกข้างหน้าจะ Dynamic มากขึ้น มีสถิติระบุว่านักศึกษาที่จบการศึกษาปีนี้จะต้องเปลี่ยนอาชีพถึง 7 อาชีพตลอดชีวิตการทำงาน และ 5 ใน 7 อาชีพนั้นเป็นอาชีพใหม่ที่ยังไม่เกิดขึ้นด้วยซ้ำ ขณะที่อาชีพเก่าบางส่วนจะหายไปเพราะ AI ทำแทนได้
รอยต่อ Knowledge กับ Skills
Conicle ในฐานะผู้นำด้าน Skills-Based Learning & People Development มายาวนานเกือบ 12 ปี มองเห็นช่องว่างสำคัญว่าการเรียนรู้ที่ผ่านมาของคนส่วนใหญ่หยุดอยู่แค่การให้ Knowledge แต่ยังไปไม่ถึงจุดที่นำทักษะนั้นไปใช้งานจริงได้
คุณปูนอธิบายว่า ที่ผ่านมาการเรียนรู้ในองค์กรมักเน้นป้อนข้อมูลให้พนักงานได้ Knowledge แต่นั่นเป็นเพียงจุดเริ่มต้น และนำมาสู่ปัญหาเรียนมาเยอะแต่ใช้ทำงานจริงไม่ได้ เพราะ Knowledge กับ Skills ไม่เหมือนกัน การเรียนรู้ทำให้ได้ความรู้ แต่ Skills ต้องเกิดจากการนำความรู้นั้นไปลงมือทำในงานจริง Conicle Skills จึงถูกออกแบบมาเพื่อตอบโจทย์ตรงนี้ โดยมุ่งให้คนทำงานไม่ใช่แค่เข้ามาเรียน แต่ต้องนำความรู้ไปใช้และพัฒนาจนเกิดเป็นทักษะที่ทำงานได้จริง
กลไก Skills + AI + Ecosystem
Conicle Skills เป็นแพลตฟอร์มพัฒนาทักษะคนอย่างเต็มรูปแบบ แบ่งเป็น 2 ส่วนหลัก คือส่วนที่ตอบโจทย์ผู้เรียน และส่วนที่ช่วยผู้บริหารหรือฝ่ายทรัพยากรบุคคล (HR) โดยเป็นพื้นที่ให้คนทำงานเข้าไปเรียนแล้วทำเป็นจริง มีทักษะจริง ไม่ใช่แค่เรียนรู้เฉย ๆ แพลตฟอร์มพัฒนาขึ้นภายใต้สมการ Skills + AI + Ecosystem ที่นำ AI มาเป็นหัวใจหลัก ช่วยเปลี่ยนกระบวนการเรียนรู้ตามโมเดล K (Knowledge) - A (Attitude) - S (Skills) หรือ 10% - 20% - 70% ให้กลายเป็นการสร้างทักษะ เพื่อเร่งสร้าง Skills-Based Workforce
ระบบทำงานเริ่มจากขั้นแรก ค้นหาหลักสูตรที่ต้องการ Conicle Skills จัดกลุ่มวิชาเป็นหมวดหมู่ทักษะผ่าน Skills Framework ซึ่งเป็นฐานข้อมูลกลางรวบรวมทักษะย่อยมากกว่า 280 ทักษะ ครอบคลุม 7 หมวดหลัก ได้แก่ Business, Digital & AI, People, Leadership, Health & Life, Money และ Language พร้อมหลักสูตรรองรับมากกว่า 5,000 รายการ ที่ออกแบบร่วมกับสถาบันชั้นนำและครีเอเตอร์ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทาง ซึ่งได้รับการรับรองมาตรฐานจากภาครัฐ
ขั้นที่สอง AI จะช่วยเลือกว่าผู้เรียนควรเรียนอะไร ระบบวิเคราะห์จากตำแหน่งงานหรือโจทย์ที่กำลังเจอ แล้ว AI ประเมินว่าทักษะที่เหมาะกับเราคืออะไร จากนั้นคัดกรองว่าควรเรียนหลักสูตรใดเพื่อให้เกิดทักษะนั้นจริง โดย AI จะจับคู่หลักสูตรให้แบบ Personalized
ขั้นที่สาม ระบบ AI ทำหน้าที่เสมือนโค้ชส่วนตัว AI Companion จะคอยถาม ชวนทำแบบทดสอบสั้น ๆ ชวนทบทวน และชวนให้ลองพูดหรือเล่ากลับมาว่าเข้าใจแค่ไหน เช่น ถ้าเรียนเรื่อง Storytelling AI อาจถามกลับว่า 'ลองเล่าให้ฟังหน่อย' เพื่อเช็กว่าเรียนแล้วทำได้จริงหรือไม่ นอกจากนี้ AI ยังออกแบบเส้นทางพัฒนาทักษะหรือ Skills Path แบบเฉพาะบุคคลที่รวมการเรียนออนไลน์ ออฟไลน์ และการลงมือปฏิบัติจริงไว้ด้วยกัน พร้อมเช็กลิสต์ให้พนักงานนำไปเช็กตัวเองตอนทำงาน ทำให้การเรียนรู้ไม่หยุดอยู่แค่ในห้องเรียน
ขั้นสุดท้าย ระบบประเมินผลทักษะ โดยอาจให้ AI ช่วยประเมินหรือให้หัวหน้างานเป็นคนประเมิน เพื่อยืนยันว่าทักษะนั้นไม่ได้แค่เรียนผ่านไปเฉย ๆ แต่ต้องใช้ได้จริง โดยไฮไลท์ของ Conicle Skills คือระบบ Skills Badge และ Skills Passport ที่ทำหน้าที่เป็น Micro-credential หรือใบรับรองทักษะย่อย เปรียบเสมือน 'ปริญญาใบจิ๋ว' ให้ผู้เรียน
สำหรับผู้อ่านในประเทศไทย ปัญหา Skills Mismatch สะท้อนความจำเป็นที่ภาคธุรกิจและแรงงานไทยต้องเร่งปรับทักษะ โดยเฉพาะทักษะดิจิทัลและ AI เพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันกับเพื่อนบ้านในอาเซียน ขณะที่องค์กรไทยจำนวนมากยังอยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่านจาก Digital สู่ AI Transformation การลงทุนในคนควบคู่กับเทคโนโลยีจึงเป็นโจทย์ที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ในปีต่อ ๆ ไป
— National ITMX ประกาศความสำเร็จ NITMX Fintech Bootcamp 2026 โปรแกรมบ่มเพาะฟินเทคเชิงลึกครั้งแรกใน SEA มีผู้สมัคร 1,291 คน จาก 306 ทีม ทั่วประเทศ ก่อนคัดเหลือ 15
— กรุงศรีจัดงาน Krungsri Tech Day 2026 วันที่ 4 พฤศจิกายน 2569 ณ Samyan Mitrtown Hall เปิดให้ฟรี ภายใต้แนวคิด Simplifying Life, Shifting Business with AI
— ผู้บริหารในสิงคโปร์ถูกวิดีโอ Deepfake ปลอมเป็นนายกรัฐมนตรีหลอกโอนเงินเกือบ 5 ล้านดอลลาร์สิงคโปร์ ขณะที่ผลสำรวจในอาเซียนชี้คน 72% จับสัญญาณมิจฉาชีพได้ แต่พร้อมรั