ผู้ส่งออกข้าวไทยจับตาสหรัฐปลูกข้าวหอมมะลิ ยังเร็วเกินประเมินผลกระทบ

• 2026-11-14
• ข่าว
• กองบรรณาธิการ

นายชูเกียรติ โอภาสวงศ์ นายกกิตติมศักดิ์ สมาคมผู้ส่งออกข้าวไทย เปิดเผยเมื่อวันที่ 13 ตุลาคม 2569 ว่า ยังเร็วเกินไปที่จะประเมินผลกระทบจากการเพาะปลูกข้าวหอมมะลิในสหรัฐอเมริกาที่มีต่อการส่งออกข้าวไทยไปยังตลาดสหรัฐ โดยไทยส่งออกข้าวหอมมะลิในปี 2568 ปริมาณ 1.76 ล้านตัน ในจำนวนนี้ 460,000 ตัน ส่งไปสหรัฐ ซึ่งเป็นตลาดส่งออกใหญ่ที่สุด

Key facts

• ไทยส่งออกข้าวหอมมะลิในปี 2568 รวม 1.76 ล้านตัน โดยส่งไปสหรัฐ 460,000 ตัน ซึ่งเป็นตลาดส่งออกใหญ่ที่สุด
• รายงานระบุว่าพื้นที่ปลูกข้าวหอมมะลิในสหรัฐขยายตัวเป็นสถิติสูงถึง 50,000 เอเคอร์ หรือ 216,400 ไร่ ในรัฐหลุยเซียนา มิสซิสซิปปี อาร์คันซอ แคลิฟอร์เนีย มิสซูรี และเทกซัส
• ราคาข้าวหอมมะลิไทยอยู่ที่ประมาณ 1,200 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน ขณะที่ราคาข้าวหอมมะลิที่ปลูกในสหรัฐยังไม่ปรากฏข้อมูลชัดเจน
• ราคาข้าว "พกมาลี" ของกัมพูชาต่ำกว่าอยู่ที่ประมาณ 810 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน

สหรัฐปลูกข้าวหอมมะลิมากแค่ไหน

รายงานข่าวระบุว่า สหรัฐมีพื้นที่ปลูกข้าวหอมมะลิใน 6 รัฐ ได้แก่ หลุยเซียนา มิสซิสซิปปี อาร์คันซอ แคลิฟอร์เนีย มิสซูรี และเทกซัส โดยประเมินว่าพื้นที่ดังกล่าวขยายตัวเป็นสถิติสูงถึง 50,000 เอเคอร์ หรือ 216,400 ไร่

การขยายพื้นที่ปลูกครั้งนี้มีขึ้นหลังสหพันธ์ข้าวสหรัฐ (USA Rice Federation) ประกาศส่งเสริมการปลูกข้าวหอมมะลิในประเทศอย่างเป็นทางการเมื่อปีที่แล้ว เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคที่เพิ่มขึ้นและลดการพึ่งพาการนำเข้า และตามมาด้วยการที่บริษัท沃尔玛 (Walmart) ประกาศเคลื่อนไหวดังกล่าวเมื่อปีที่แล้วเช่นกัน

ด้านผู้ค้าปลีกก็เริ่มปรับตัวด้วยการเปลี่ยนไปจำหน่ายข้าวหอมมะลิที่ปลูกในสหรัฐแทนข้าวหอมมะลิที่นำเข้าจากต่างประเทศ

ไทยเคยเจอศึกหนักมาก่อน

การแข่งขันครั้งนี้ไม่ใช่ความพยายามครั้งแรกของอุตสาหกรรมข้าวสหรัฐที่จะแข่งขันกับข้าวหอมมะลิไทย เมื่อปี 2543 มหาวิทยาลัยรัฐหลุยเซียนาได้พัฒนาข้าวสายพันธุ์ใหม่ชื่อ "Jazzman" ซึ่งเป็นข้าวหอมที่เข้าสู่ตลาดในเวลาต่อมา

นายชูเกียรติ กล่าวว่า "ในขั้นนี้ยังเร็วเกินไปที่จะตัดสินว่าการขยายตัวของการเพาะปลูกข้าวหอมมะลิในสหรัฐจะส่งผลกระทบต่อการส่งออกข้าวหอมมะลิไทยหรือไม่" พร้อมระบุว่า หากเกษตรกรสหรัฐประสบความสำเร็จในการปลูกข้าวหอมมะลิ ก็อาจส่งผลกระทบต่อการส่งออกข้าวหอมมะลิไทยได้

ต้องจับตาสามปัจจัย

นายชูเกียรติ ระบุว่า ยังมีข้อมูลจำกัดเกี่ยวกับตำแหน่งพื้นที่ปลูก สภาพภูมิอากาศ ชนิดดิน และสายพันธุ์ข้าวในสหรัฐ ซึ่งล้วนเป็นปัจจัยชี้ขาดคุณภาพข้าว เขาจึงเรียกร้องให้กระทรวงพาณิชย์ดำเนินการตรวจสอบข้อเท็จจริงอย่างละเอียด รวมถึงขนาดและที่ตั้งของพื้นที่เพาะปลูก

เขากล่าวอีกว่า ต้องจับตาปัจจัยสามประการ ได้แก่ คุณภาพ ราคา และความต้องการของผู้บริโภค โดยในแง่คุณภาพนั้น ยังต้องดูว่าข้าวที่ปลูกในสหรัฐจะเทียบได้กับเอกลักษณ์ของข้าวหอมมะลิไทยหรือไม่

ในแง่ราคา เขาชี้ว่าต้องเปรียบเทียบราคาข้าวหอมมะลิที่ปลูกในสหรัฐกับข้าวหอมมะลิไทย ซึ่งปัจจุบันอยู่ที่ประมาณ 1,200 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน และเน้นย้ำว่าต้องติดตามการยอมรับของผู้บริโภคเมื่อข้าวสหรัฐเข้าสู่ตลาด

แนะรัฐโปรโมตข้าวไทย

นายชูเกียรติ อธิบายว่า ในตลาดสหรัฐ ข้าวหอมมะลิไทยมักจำหน่ายภายใต้ชื่อ "Thai Jasmine Rice" ซึ่งเป็นชื่อที่ผู้บริโภครู้จักอย่างกว้างขวาง อย่างไรก็ตาม ในพื้นที่ที่มีชุมชนชาวเอเชียขนาดใหญ่ เช่น ลอสแองเจลิส และซานฟรานซิสโก ผู้ค้าปลีกอาจใช้ชื่อ "Thai Hom Mali Rice" ในการติดฉลาก เนื่องจากผู้บริโภคในพื้นที่เหล่านี้คุ้นเคยกับชื่อดังกล่าวมากกว่า

เขาเรียกร้องให้รัฐบาลเดินหน้าโปรโมตข้าวหอมมะลิไทยในระดับ internacional ต่อไป และให้ความรู้แก่ผู้บริโภครุ่นใหม่เกี่ยวกับคุณสมบัติพิเศษของข้าวหอมมะลิไทย

เขายกตัวอย่างกรณีจีนซึ่งไทยสูญเสียส่วนแบ่งตลาด เนื่องจากข้าว "พกมาลี" ของกัมพูชาซึ่งมีราคาต่ำกว่าที่ประมาณ 810 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน ได้รับความนิยมมากขึ้นในหมู่ผู้ซื้อ

สำหรับผู้อ่านชาวไทย ประเด็นนี้สะท้อนความเสี่ยงของสินค้าเกษตรส่งออกหลักที่ต้องอาศัยทั้งคุณภาพและชื่อเสียงในการรักษาตลาด โดยกระทรวงพาณิชย์มีบทบาทสำคัญในการตรวจสอบข้อมูลการผลิตข้าวหอมมะลิในสหรัฐก่อนประเมินผลกระทบต่อราคาข้าวและรายได้ของเกษตรกรไทยอย่างเป็นทางการต่อไป